بررسی تاثیر سطوح مختلف آب آبیاری بر کارایی مصرف آب در گیاه ریحان رقم کشکنی لولو با استفاده از تئوری آنالیز حاشیه‌ای

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

چکیده

چکیده
محدودیت منابع آبی و وقوع خشکسالی‌های اخیر، استفاده از روش‌های نوین مدیریتی و برنامه‌ریزی بهینه آبیاری کشاورزی را اجتناب‌ناپذیر نموده است. ارائه رابطه ریاضی مناسب و پویا بین پارامترهای عملکرد، تبخیر و تعرق و کارایی مصرف آب، اولین و مهم‌ترین قدم در مدیریت بهینه آب آبیاری و اعمال استراتژی‌های کم‌آبیاری گیاهان در سطح مزرعه می‌باشد. در همین راستا، به‌منظور استخراج تابع تولید گیاه ریحان، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تیمار آب آبیاری شامل: 100، 80، 60 و 40 درصد نیاز آبی و در سه تکرار به‌صورت آزمایش گلدانی در گلخانه شیشه‌ای دانشگاه کردستان به اجرا درآمد. نتایج حاصل از تحقیق نشان داد در تابع تولید خطی کارایی مصرف حاشیه‌ای به إزای مقادیر مختلف تبخیر و تعرق دارای مقدار ثابتی است، در نتیجه برای تشریح جزئیات روابط نمی‌توان از آن استفاده نمود. اما در تابع تولید درجه دوم کارایی مصرف آب حاشیه‌ای با افزایش تبخیر و تعرق کاهش یافت و در تبخیر و تعرق برابر 348 میلی‌متر منحنی کارایی مصرف آب را قطع نمود. در این نقطه الاستیسته تولید آب برابر 1 و کارایی مصرف آب بیشینه مقدار خود را دارا می‌باشد. نتایج نشان داد عملکرد بیشینه در تبخیر و تعرق برابر 376 میلی‌متر اتفاق می‌افتد. در این نقطه الاستیسته تولید آب برابر صفر می‌باشد. بیشینه کارایی مصرف آب و بیشینه عملکرد در یک نقطه اتفاق نمی‌افتد. در عملکرد بیشینه، تبخیر و تعرق دارای 8 درصد افزایش نسبت به کارایی مصرف آب بیشینه است، در صورتی‌که مقدار عملکرد محصول به میزان 2/4 درصد افزایش یافت. همچنین فاکتور واکنش گیاه نسبت به آب در تابع تولید درجه دوم بیشتر از تابع تولید خطی می‌باشد.

واژه‌های کلیدی‌: آنالیز حاشیه‌ای، تابع تولید، ریحان، کارایی مصرف آب

عنوان مقاله [English]

The effect of different irrigation water levels on Water Use Efficiency in Basil Plant (Ocimum Basilicum var. Keshkeny Levelu) Using Marginal Analysis Theory

نویسندگان [English]

  • M. Hamzezadeh
  • P. Fathi
  • T. Javadi
  • A. Hassani
چکیده [English]

Abstract
Due to limited water resources and occurrence of recent droughts, the use of new management and planning methods for optimal irrigation scheduling of agricultural crops is inevitable. Present of appropriate mathematical and dynamic relationship between yield, evapotranspiration and water use efficiency parameters is the first and most important step in the optimal management of irrigation and application of deficit irrigation strategy in the field level. Accordingly, In order to determine the water Production function of Basil plant, a pot experiment was conducted in completely randomized block design with four irrigation treatments include: 100, 80, 60 and 40 percent of water requirements and three replications in the glass greenhouse of Kurdistan University. The results showed, in linear water production function, marginal water use efficiency for evapotranspiration values is fixed. So , It is not suitable for explanation details of relations. however in the quadratic water production function of marginal water use efficiency decreased while the increasing of evapotranspiration. And in The evapotranspiration of 348 mm was cut water use efficiency curv. At in this point elasticity of water production is 1, and it has maximum water use efficiency. The results showed the Maximum yield occurs at 376 mm evapotranspiration. At in this point elasticity of water production is 0. Observed maximum water use efficiency and maximum yield don’t happen at a same point ET would need 8 percent greater than the ET for maximum water use efficiency, while the value of yeild increased by 4/2 percent. In addition to that, Yeild Response factor in the quadratic water production function is greater than this factor in the linear production function

Keywords: Basil, Production function, Water use efficiency, Marginal analysis