اثر غرقاب، لجن فاضلاب و کود دامی بر جذب برخی عناصر پرمصرف و سدیم در گیاه آفتابگردان در یک خاک شن لومی

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

چکیده

در یک آزمایش گلخانه ای، تأثیر غرقاب، لجن فاضلاب و کود دامی بر جذب و غلظت P، K، Ca، Mg و Na در ریشه و بخش هوایی آفتابگردان ((Helianthus annuus L. بررسی گردید. آزمایش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با سه تکرار شامل مدت غرقاب در پنج سطح (صفر، 2، 4، 8، 22 روز)، منبع کود آلی در دو سطح (کود دامی و لجن فاضلاب) و هر کود آلی در سه سطح (صفر، 15، 30 گرم بر کیلوگرم خاک) انجام شد. نتایج نشان داد که با افزایش مدت غرقاب شدن خاک، جذب و غلظت P و K در ریشه و بخش هوایی، غلظت Ca و Na در ریشه، غلظت Mg بخش هوایی، جذب Ca و Mg در ریشه و جذب و غلظت Na در بخش هوایی آفتابگردان افزایش یافت ولی جذب و غلظت P در ریشه و جذب K در ریشه و بخش هوایی مجدداً کاهش یافت. با افزایش مدت غرقاب شدن خاک، جذب و غلظت Ca در بخش هوایی کاهش یافت ولی غلظت Ca در بخش هوایی دوباره افزایش یافت. اثر غرقاب شدن خاک بر جذب Mg در بخش هوایی معنی دار نبود. با کاربرد کود دامی و لجن فاضلاب و افزایش سطح مصرفی آنها جذب و غلظت P در ریشه و بخش هوایی، جذب Ca در ریشه و بخش هوایی و جذب و غلظت Na در بخش هوایی افزایش یافت. جذب و غلظت K در بخش هوایی با کاربرد کود دامی و افزایش سطح مصرفی آن افزایش یافت ولی با مصرف لجن فاضلاب کاهش یافت. تأثیر غرقاب شدن خاک بر جذب و غلظت عناصر پرمصرف و سدیم در ریشه و بخش هوایی به منبع و مقدار کود آلی مصرفی بستگی داشت و برعکس. نتایج نشان داد که حتی دوره های کوتاه غرقاب شدن خاک (2 روز) بر غلظت های عناصر در گیاه اثرات طولانی مدت داشت. به طور کلی، گیاه آفتابگردان P،Mg و Naرا در ریشه و Ca را در بخش هوایی انباشته کرد در حالی که غلظت K در ریشه تفاوت معنی داری با بخش هوایی نداشت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Waterlogging, Sewage Sludge and Manure on Selected Macronutrients and Sodium Uptake in Sunflower Plant in a Loamy Sand Soil

نویسندگان [English]

  • N. Najafi
  • S. Mardomi
  • Sh. Oustan
چکیده [English]

In a greenhouse experiment, the effects of waterlogging, sewage sludge and manure on the uptake and concentrations of P, K, Ca, Mg and Na in root and shoot of sunflower (Helianthus annuus L.) were investigated. A factorial experiment based on completely randomized design with three replications including duration of waterlogging at five levels (0, 2, 4, 8, 22 days), source of organic fertilizer at two levels (manure and sewage sludge) and each at three levels (0, 15, 30 grams per kg of soil) was conducted. The results showed that by increasing the duration of soil waterlogging, the P and K uptake and concentration in shoot and root, the concentration of Ca and Na in root, the Mg concentration in shoot, the uptake of Ca and Mg in root and the uptake and concentration of Na in shoot increased but P uptake and concentration in root and K uptake in root and shoot decreased again. By increasing the duration of soil waterlogging, the uptake and concentration of Ca in shoot decreased but the Ca concentration in shoot increased again. The effect of soil waterlogging on the Mg uptake in shoot was not significant. By application of sewage sludge and manure and increasing their amounts, the uptake and concentration of P in shoot and root, the uptake of Ca in shoot and root and the uptake and concentration of Na in shoot increased. The K uptake and concentration in shoot increased by application of manure and increasing its level while decreased by application of sewage sludge. The effect of soil waterlogging on the macronutrients and sodium uptake and concentrations in root and shoot was dependent on the source and amount of organic fertilizer and vice versa. The results demonstrated that even short periods of soil waterlogging (2 days) had considerable long-term effect on the concentrations of elements in plant. Generally, sunflower plant accumulated P, Mg and Na in root and Ca in shoot while the K concentration in root did not differ with shoot significantly.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Macronutrients
  • Manure
  • Sewage sludge
  • Sodium
  • Sunflower
  • Waterlogging